Burnout

Wat is een burn-out?

Wanneer lichaam en geest als gevolg van langdurige stress overspannen raken en niet meer kunnen herstellen, is er sprake van een burn-out. Sterk zwart-wit denken kan een direct gevolg zijn van spanning, maar ook angst/paniek-klachten en depressieve klachten en een gevoel van totale onzekerheid kunnen een gevolg zijn. Je kunt steeds meer vervreemd raken van jezelf en anderen. Er is geen ruimte meer voor bezinning, contact maken, verwerken, stilstaan en genieten. Mensen met een burn-out hebben minder vertrouwen in hun persoonlijk kunnen dan voordat zij een burn-out kregen.
 
Oorzaken burn-out
Veel mensen beschouwen een burn-out als een werkgerelateerd probleem. In werkelijkheid raken veel mensen echter overspannen door een combinatie van factoren (werk, privé en innerlijke factoren) die chronische stress opleveren: bijv. voortdurend de focus leggen op dingen die overwonnen moeten worden, constant bezig zijn met overleven, de lat te hoog leggen en absoluut niet mogen falen. Vaak is er sprake van overtuigingen, die ineens onderuitgehaald worden.  Het verliezen van werk kan een oorzaak van burnout zijn.
 
Kenmerken burn-out
Hoe herkent u een burn-out? In de fase voorafgaand aan een burn-out voelt u de reservekrachten vaak al sterk afnemen, u slaapt slecht, heeft meer lichamelijke klachten en de interesse in dingen doen, waarmee u op zou kunnen laden begint af te nemen. U voelt zich vooral moe en een vakantie is niet meer genoeg om op te laden. U kunt nog werken, maar de werkdruk moet duidelijk naar beneden worden bijgesteld. U begint dingen te vergeten, bent minder pro-actief en kunt er eigenlijk niets meer bij hebben. 
 
Uiteindelijk kan een burn-out leiden tot diverse klachten:

• Concentratieverlies
• Extreme vermoeidheid
• Emotionele labiliteit
 Geheugenproblemen
• Slaapproblemen
• Angst en paniek

Leeg en uitgeput gevoel

Neurofeedback bij burnout
 
Een langdurige overalerte staat van het brein kan burnout-klachten veroorzaken. Het brein is ook overalert, als het ontspannen mag zijn, zoals in slaap of als er geen werkelijke problemen zijn. 
Met veel multi-tasken, pro-actief zijn, veel controleren, plannen en overzicht hebben, is een alerte staat van het brein nodig. Als deze staat er vervolgens ook is, als er geen problemen zijn, als er rust zou moeten zijn, ontspannen bezigheden of slaap, waarin opgeladen moet worden, raak je geleidelijk uitgeput. 
 
Overigens kan ook een onderalerte staat van het brein, die continu prestaties moet leveren tot uitputting leiden. Soms is een combinatie van over-en onderalertheid aan de orde, maar niet afgestemd op wat de situatie op dat moment vraagt. 
 
Neurofeedback wordt toegapst om het brein weer meer in balans te brengen, waardoor slaap en ontspanning weer ervaren kan worden. Indien dit gecombineerd wordt met coaching om patronen, die alttijd werkten, maar uiteindelijk geleid kunnen hebben tot de burout te doorbreken en veranderen.
 
De eerste effecten van neurofeedback zijn een verbetering van slaap en een gevoel van ontspanning. Geleidelijk komen energie en motivatie terug en krijg je weer controle over het eigen leven, maar nu op een manier die bij je past en niet meer omdat het altijd zo moest. 
 
Lees ook de ervaring van Peter

 Neurofeedback heeft meerdere malen laten zien in verschillende onderzoeken dat er een positief effect is op klachten als burn-out, depressie, vermoeidheid, spanning, aandacht en concentratie problematiek. Er zijn verschillende onderzoeken geweest op neurofeedback en biofeedback gebied die hebben gekeken naar de effecten op gedrag. Resultaten waren dat een verlaagde bloeddruk werd gerapporteerd als gevolg van de training, cliënten waren minder vermoeid en beter in staat stressoren in hun omgeving te herkennen. Ook was er na een behandeling sprake van een verbeterde volgehouden aandacht (Norris, et al., 2001).

Neurofeedback training is makkelijk te combineren met andere vormen van therapie. Een integratie van therapieën zal hoogstwaarschijnlijk juist het effect van de training verhogen helemaal in het geval van klachten waarbij gedrag de eerste oorzaak is geweest van de klachten. Aangezien er vaker sprake is van een terugval in gedrag waardoor oude gewoontes die in eerste instantie hebben geleid tot een overbelast systeem weer de kop op steken is er naast een concrete neurofeedback training van het brein ook een verandering nodig op gedragsniveau om te voorkomen dat mensen terugvallen in hun oude gewoontes. Een samenwerking van deze twee behandelwijzen pakt zo de eerste oorzaak van het probleem aan, namelijk het consequent overbelasten als gevolg van gedragsfactoren, en pakt tegelijkertijd de oorzaak aan van de klachten, namelijk het veranderde functioneren van het brein.